انجمن های پرتال علمی دانشجویان ایران
بازگشت   انجمن های پرتال علمی دانشجویان ایران > رشته های علوم پایه > باستان شناسی > آثار تاریخی ایران

پاسخ
قدیمی 03-31-2011, 07:49 PM   #1
hamid davoudi
کاربر نیمه فعال
 
تاریخ عضویت: Oct 2008
محل سکونت: تهران - منیریه
نوشته ها: 127
تشکرها: 3
دفعات تشکر شده در 119 پست: 352
Wink موزه ی مقدم کلکسیونی از تاریخ

بسم الله الرحمن الرحیم



موزه استاد محسن مقدم کلکسیونی از قلب تاریخ ایران زمین :



موزه مقدم ( دانشگاه تهران ) در حقیقت خانه ی مقدم از جمله خانه های مجلل دوران قاجار متعلق به یکی از درباریان آن دوره به نام احتساب الملک بوده است احتساب الملک دارای دو پسر به نام های حسن و محسن بود که برای ادامه ی تحصیل به اروپا رفتند . حسن در فعالیت های ادبی ، سیاسی و اجتماعی حضوری فعال داشت و در جوانی فوت کرد . از او نمایش نامه بسیار معروف ( جعفر خان از فرنگ آمده ) به جا مانده است .

برادر کوچکتر محسن پس از اتمام تحصیلات خود در رشته های نقاشی ، تاریخ هنر و باستان شناسی در سال 1315 هجری شمسی به وطن بازگشت و به همراه همسر فرانسوی خود سلما در خانه ی پدری محل کنونی موزه مقدم ساکن شدند .

آنها در کنار فعالیت های علمی به گرد آوری آثار و اشیاء تاریخی و فرهنگی پرداختند . دکتر مقدم بسیاری از آثار ارزشمند جمع آوری شده مانند کاشی ، قطعات سنگی تراشیده شده و...را با الهامی از فضای سنتی تارخی به نحو چشم گیری در جای جای این عمارت قدیمی نصب و برخی دیگر مانند کلکسیون پارچه ، چپق و قلیان ، سفالینه ، شیشه ،تابلو نقاشی ، مسکوکات ، مهرها و اسناد تاریخی را با نظم وترتیب خاصی در خانه ی پدری نگاه داری کرد . در سال 1351هجری شمسی زنده یاد دکتر مقدم – استاد ممتاز دانشگاه تهران – با توجه به علاقه ی وافرش به علم ، تارخ و هنر خانه ی پدری خود را به همراه آثار نفیس گرد آوری شده، وقف دانشگاه تهران کرد .

دکتر محسن مقدم در سال 1366 هجری شمسی دار فانی را وداع گفت و پس از مرگ همسر ایشان در سال 1369 هجری شمسی تولیت موزه را در اختیار مستقیم دانشگاه تهران قرار داد .



از ویژیگی های بارز این موزه همگون بودن فضای معماری با آثار تاریخی موجود در آن است . فضایی که دارای مساحتی برابر 2117 متر مربع ، شامل سه حیاط بیرونی ، اندرونی و سرایداری است و همچنین چیدمان گیاهان در داخل حیاط های منزل استاد به گونه ای طراحی شده است که هر بیننده ای را جذب تماشای خویش می کند.



حیاط بیرونی



ضلع جنوبی :



الف – ساختمان بیرونی : متشکل از دو بخش است :



1- اتاق پیشخوان : این مکان در زمان حیاط دکتر مقدم به عنوان اتاق جانبی سالن پذیرایی مورد استفاده قرار می گرفته است . در حال حاضر در بخشی از این اتاق به معرفی دکتر مقدم و فعالیت های کاری و علمی ایشان در قالب عکس و لوزم شخصی و در بخشی دیگر به نمایش آثار تزئینی چوبی ، وسایل آشپز خانه و صندوق خانه های قدیمی پرداخته شده است .



2- اتاق پذیرایی : ( سالن گاهنکاری ) این سالن محل کار ، فعالیت های علمی و پذیرایی از مهمانان بوده است . در حال حاضر سعی بر آن شده که با بخشی از آثار و اشیاء تاریخی مجموعه موزه مقدم ، توالی وتسلسلی از آثار تاریخی ایران در این سالن به نمایش گذارده شود که نشانگر فرهنگ های گوناگون ، در دوره های مختلف تاریخی هستند . آثاری چون : سفالینه ، ابزار سنگی ، مفرغینه ها ، شیشه ها ، مهرها و ... .



3- حوض خانه : این زیر زمین در دوره مظفری همزمان با احداث خانه توسط احتساب الملک ( پدر محسن مقدم )



بنا شده است . تزئینات دیوار های حوض خانه توسط دکتر مقدم از کاشی و قطعات ظروف سفالین بر گرفته از آثاری نفیس متعلق به سده ی چهارم تا سیزدهم هجری قمری است که سیر و تحول صنعت سفال و کاشی ایران را به نمایش می گذارد .



ب- کارگاه (کتابخانه) : این محل در حقیقت کارگاه ( آتلیه ) دکتر محسن مقدم بوده است که در سال 1337 هجری شمسی ساخته شده است . در حال حاضر به منظور نگاه داری کتابهای دکتر مقدم و دیگر کتاب های مرتبط با باستان شناسی و هنر برای استفاده پژوهشگران وعموم مردم ، این محل تبدیل به کتابخانه شده است.



ضلع غربی :



1- ساختمان اربابی (برج) : این ساختمان در زمان حیات دکتر محسن مقدم در 1345 هجری شمسی و به کمک دکتر ابوالقاسمی یکی از شاگردان ایشان در دانشکده ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران به شکل قلعه قرون وسطای اروپا ساخته شده است .دکتر مقدم سعی کرده است تادر این محل بخشی از هنرهای مردمی ایران را به نمایش بگذارد.این ساختمان بخش های مختلفی چون اتاق کدخدا ، حمام کوچک و خانگی با کاشی های قاجاری با مضمون استحمام ، اتاق صدف ، اتق تدخین و زیر زمین با تزئینات سفال را در بر می گیرد .


2- اتاق صدف : در زمان حیات دکترمقدم ، این اتاق با انواع صدف های دریایی و قطعه سنگ تزئینی با نظم خاصی آراسته شده است .



3- ایوان قاجار : دکتر مقدم در ضلع شمالی ساختمان اربابی ( برج ) ایوانی بر پایه ی چند ستون و طاق ساخته شده است . این ایوان با استفاده از کاشی های دوران زندیه و قاجار مزین شده است . در وسط این ایوان حوضچه ی مرمری کوچکی متعلق به حمام فتحعلی شاه کار گذاشته شده است که آب از آن فوران می کند و از طریق یک جوی باریک به داخل استخر می ریزد . استخر مذکور در حاشیه ی شمالی حیاط بیرونی واقع شده است در 1335 هجری شمسی در جریان سفر زنده یاد دکتر مقدم به اسپانیا ، از روی استخر و آب نماهای باغ الحمراء ( باغی از دوران صدر اسلام اسپانیا ) الگوبرداری و با استفاده از حوض یاد شده و تعدادی فواره ی قدیمی اجرا می شود .



ضلع شمالی :



1- گلخانه : در انتهای غربی ضلع شمالی خانه ی مقدم گلخانه ای مزین به کاشی لعابدار قدیمی ازاره های سنگی حجاری شده ی زیبا با نقوش گل و گیاه ایجاد شده است .


ضلع شرقی :



1- دیوار تجدد : دو حیاط اندرونی و بیرونی با دیوار مرکب از چند ستون مارپیچی و تعدادی طاق بر روی این ستون ها با تزئیناتکاشی و پایه های ستون حجاری شده ، مشابه پایه ستون کاخ چهل ستون اصفهان از همدیگر جدا می شوند . این پایه ستون ها مربوط به دوره ی فتحعلی شاه قاجار است که برای حوض خانه ی وزارت عدلیه ساخته شده بود . به هنگام تخریب ساختمان عدلیه ،استاد مقدم آن را خریده و به منزل خود منتقل کرد. دیوار تجدد توسط مهندس هوشنگ سیحون طراحی و اجرا شده است .



2- حوض ژاپنی : دکتر مقدم و همسرشان در حیاط بیرونی باغچه و حوضی را با الهام از باغ ژاپنی طراحی و اجرا کرده اند .



حیاط اندرونی



الف – ساختمان شمالی : در این ضلع حیاط ساختمانی واقع شده است که شامل فضاهای زیر است :



1- زیرزمین : در دوران اولیه ی احداث خانه ی مقدم از این محل به عنوان حمام انباری استفاده می شده است که در زمان حیات دکتر مقدم کارایی خود را از دست می دهد و تبدیل به یک انبار می شود . در حال حاضر این محل بازسازی و مرمت شده است و به عنوان گنجینه آثار تاریخی موزه استفاده می شود.



2- ایوان : این ایوان با نمای بیرونی به شکل دو سنتوری با گچ بری ایرانی و بر روی چهار ستون با گچ بری کرنتی بر پا شده است . این ایوان با دو رشته پلکان مارپیچ از حیاط قابل دسترسی است و هنوز شکل قدیم خود را حفظ کرده است . تزئینات این محل توسط دکتر مقدم و با استفاده از کاشی های کوباچه ( چند رنگ ) صفوی ، آینه کاری زندیه و قاجار و کاشی های معرق و خشتی قاجار و پهلوی اول صورت گرفته است .



3- اتاق قاجار( سالن زمستانی ) : دکتر مقدم این محل را با آثار ارزنده ای از دوران قاجار چون : طاقچه گچ بری زندیه از اصفهان ، شومینه ای از قصر فیروزه – کاخ فیروزه خانم سوگولی ناصرالدین شاه و... تزئین کرده است و همین دلیل آن را اتق قاجار نامیدند . در حال حاضر در این اتاق آثاری چون ، سکه هایی از دوران قبل اسلام تا عصر پهلوی تابلو نقاشی و نسخ خطی از دوران قاجار و پهلوی به نمایش گذاشته شده است .



4- اتاق نشیمن : این اتاق محل اصلی زندگی و به عبارتی اتاق نشیمن و زندگی دکتر محسن مقدم و همسرشان بوده است . در حال حاضر در این اتاق علاوه بر نقاشی هایی که توسط دکتر مقدم در موضوعات مختلف به تصویر کشیده شده اند ، تعدادی قلمدان ، جعبه و گنجفه های ( کارت بازی ) پاپیه ماشه از دوران زندیه و قاجار به نمایش در آمده است .



ضلع شرقی :



1- این ضلع شامل یک دیوار محوطه است . آن گونه که عکس های قدیمی موزه مقدم نشان می دهند ، دکتر مقدم این دیوار را در مراحل مختلف با کاشی ها و ظروف قاجاری آراسته و در وسط این دیوار نیز به زیبایی ، طاق نمایی طراحی و اجرا شده است .



2- حیاط : این حیاط توسط دکتر مقدم و همسرشان با الهام از طرح فرشهای دوران صفوی و قاجار با محوریت حوض در وسط و باغچه های پیرامونی طراحی شده است .



سرایداری :



این حیاط از ابتدا به عنوان مطبخ و محل سکونت مستخدمین و سرایداران استفاده می شده است . این بخش از موزه که در قسمت جنوب شرقی آن واقع شده ، به علت فرسودگی بیش از حد با اندکی تغییر ، مرمت و بازسازی ، در حال حاضر به عنوان بخش اداری موزه استفاده می شود .



نشانی : تهران خیابان امام خمینی ، بین شیخ هادی و ولیعصر
hamid davoudi آنلاین نیست.   پاسخ با نقل قول
2 کاربر زير از hamid davoudi براي اين پست مفيد تشکر کرده اند:
ehsan (04-01-2011), melina (04-01-2011)
پاسخ


کاربران در حال دیدن موضوع: 1 نفر (0 عضو و 1 مهمان)
 
ابزارهای موضوع
نحوه نمایش

مجوز های ارسال و ویرایش
شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
شما نمیتوانید فایل پیوست در پست خود ضمیمه کنید
شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید

BB code is فعال
شکلک ها فعال است
کد [IMG] فعال است
کد HTML غیر فعال است
انتخاب سریع یک انجمن



اکنون ساعت 11:06 PM برپایه ساعت جهانی (GMT - گرینویچ) +3.5 می باشد.
Design & Support By BlogSkin
Powered by vBulletin Version 3.8.6
Copyright ©2000 - 2018, Jelsoft Enterprises Ltd.

 Language BY Farsivb Ver 3.0


تمامی حقوق محفوظ و استفاده از آن با ذکر منبع مجاز است.